Spotkanie bezradnych

Psychoza to niewyobrażalne cierpienie. Dlatego centralna część rozmowy z chorym to modlitwa: „Boże mój, Boże mój, czemuś mnie opuścił? ”. Tygodnik Powszechny, 15 lutego 2009

Światowy Dzień Chorego obchodzony jest w Kościele katolickim w Uroczystość Najświętszej Maryi Panny z Lourdes (11 lutego). Dzień ten ma nas uwrażliwić nie tylko na istnienie w społeczeństwie osób chorych, ale także na ich obecność w Kościele.

Po raz pierwszy los człowieka chorego za naczelną sprawę społeczną uznało chrześcijaństwo poprzez przykazanie „miłości bliźniego” wyrażane m.in. w opiece nad chorymi (por. Mt 25, 31-46). Przykazanie to stało się nie tylko normą oraz sprawdzianem postępowania chrześcijańskiego, ale także bodźcem do opieki duchowej i lekarsko-pielęgnacyjnej. Na tym tle szczególnie problematyczne były i pozostają losy osób psychicznie chorych.

Kiedy Mojżesz ogłosił kary za brak posłuszeństwa wobec Jahwe, szaleństwo było pierwszą z nich, przed ślepotą i nędzą, przed śmiercią dzieci i wojną. Szaleństwo także demonizowano. Choć dzisiaj wiemy już znacznie więcej o przyczynach i leczeniu zaburzeń psychicznych, takie osoby wciąż postrzegamy jako „obce”. Światowy Dzień Chorego to okazja do tego, aby owa „inność” przestała być stygmatyzująca, aby w człowieku chorym psychicznie widzieć jego godność i bycie tym samym bratem i siostrą w Chrystusie.
ks. Jacek Prusak SJ




Tomasz Ponikło: Czym jest dla kapłana kontakt z osobą chorą psychicznie?

Jarosław Naliwajko SJ: Doświadczenie psychozy skupia w sobie całą problematykę bycia człowiekiem. A także kultury, religijności, duchowości, relacji człowieka z Bogiem. Dlatego kontakt z chorymi daje możliwość lepszego zrozumienia granicy pomiędzy duchowością a emocjonalnością, naturą a łaską. To człowiek stawiający podstawowe pytania.

Także o Boga.

Dziś rozmowa o Bogu jest rozmową najbardziej intymną. Ludzie przybierają maski. Maską jest też niezabieranie głosu. Cierpiący na chorobę psychiczną – tak jak o wszystkim innym – o wierze rozmawia zupełnie otwarcie. Czysto, uczciwie.

To praca duszpasterska, która nic nie kosztuje. Bo czym jest w tym przypadku duszpasterstwo? Spotkaniem dwojga ludzi, którzy rozmawiają o Bogu, każdy o swoim.

Ksiądz musi się dostroić do rozmówcy. Wobec człowieka, który przybiera maskę, łatwo to zrobić: sięgnąć po autorytet, teologię, tradycję, kulturę. Ale kiedy przychodzi mu opowiedzieć o doświadczeniu... A tu spotyka się z człowiekiem, który nie ma obciachu, żeby o Bogu mówić. Trudność psychozy polega m.in. na tym, że indukuje w drugim człowieku stany emocjonalne, którymi żyje chory: ogromny lęk, pytania o sens życia, cierpienia.

Na co dzień nie zastanawiamy się, na czym polega np. potępienie – to można upchnąć w kategorie teologiczne albo w niemyślenie. I naraz zjawia się ktoś, dla kogo to są żywe pytania. I on wciąga w swój świat.

Żeby była rozmowa, musi być spotkanie. Jak kapłan spotyka się z osobami chorymi psychicznie?

Najczęściej w szpitalu na oddziale psychiatrycznym, gdzie jest kapelanem, albo przez drogę: chory podaje telefon innym cierpiącym.

Kapłan, niezależnie od sytuacji, zawsze sam wyznacza sobie granice w relacjach z drugim człowiekiem. Może działać tradycyjnie, przez udzielanie sakramentów i grzecznościową rozmowę. Albo może wybrać towarzyszenie choremu, co wymaga poznawania świata psychiatrii, przechodzenia treningu emocjonalnego i zdobywania specjalistycznej wiedzy.

Chory zmaga się z koniecznością przewartościowania świata, czasem choroba sama dokonuje tego przewartościowania: wierzący nie wierzy, niewierzący wierzy, zmienia własne koncepcje wiary, odchodzi, powraca. To się odbywa na niezwykle subtelnych drganiach duszy. Potrzeba czasu i głębokiej cierpliwości, żeby rozumieć to, co się dzieje z człowiekiem, do tego pojąć alternatywne drogi psychiatryczne.

«« | « | 1 | 2 | 3 | » | »»

aktualna ocena |   |
głosujących |   |
Ocena | bardzo słabe | słabe | średnie | dobre | super |

Dodaj komentarz
Gość
    Nick (wymagany lub )

    Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

    Pobieranie...